30 miljard is te weinig

De Griekse overheid gaat nu voor harde bezuinigingen, maar het is te weinig en te laat. Het resultaat van deze maatregelen is dat de situatie niet heel snel erger wordt, maar langzaam aan. Maar een verbetering… De Griekse overheid gaat nu voor harde bezuinigingen, maar het is te weinig en te laat. Het resultaat van deze maatregelen is dat de situatie niet heel snel erger wordt, maar langzaam aan. Maar een verbetering zal het zeker niet zijn.
De doelstelling zoals nu gesteld, leidt uiteindelijk tot een financieringstekort van 3%. Als de economische groei net zo hoog is als het financieringstekort dan blijft de staatsschuldquote gelijk. Maar de Grieken mogen van geluk spreken als ze de komende jaren een groei van 2% halen. En dat betekent dat de schuld sneller gaat groeien dan het inkomen. Er is dus nog lang geen verbetering in zicht.
De voorspellingen zeggen dat de Griekse economie in het najaar weer gaat groeien. Maar dit lijkt me erg optimistisch. Een deel van de ‘bezuinigingen’ bestaat namelijk uit lastenverzwaringen. En die lastenverzwaringen zullen de economie afremmen. Het is maar zeer de vraag of de economie weer aan gaat trekken.
Een groot gevaar is in mijn ogen dat arbeiders en ondernemers wegtrekken. De komende jaren zal de situatie in Griekenland niet al te best zijn. Als je de kwaliteiten hebt om elders een beter leven op te bouwen, waarom zou je dan blijven. Een dergelijke ‘brain drain’ kan flinke effecten hebben. Er hoeven niet veel mensen weg te trekken om een groot effect te hebben.
Ten eerste werkt maar de helft van de mensen. Elke werkende onderhoudt dus iemand anders. Als een arbeider wegtrekt dan moet die niet-actieve wel verzorgd worden. Verder zijn het vaak de getalenteerde mensen die wegtrekken. Een getalenteerde programmeur is een verlies omdat hij ook veel anderen van werk voorziet. Hij moet immers ook eten en naar de kapper.
De ondernemers zullen ook niet graag de hoofdprijs betalen. Waarom je bedrijf niet elders opzetten als de lasten in Griekenland te hoog worden? Dit effect zie je op een aantal manieren terugkomen. Een bedrijf dat wil uitbreiden, zal kijken of deze productie niet in het buitenland te realiseren valt. Verder is het natuurlijk ook mogelijk dat een bedrijf helemaal verhuist naar het buitenland. Binnen de EU is er toch vrije handel, dus waarom niet net over de grens gaan zitten. Verder zullen bedrijven van buiten niet snel investeren in Griekenland. Dit alles bij elkaar telt flink op. De werkgelegenheid kan daardoor flink omlaag gaan.
Een andere dreiging is een toename van faillissementen en bedrijven die besluiten om in te krimpen. Door de hogere lasten zullen de exporterende bedrijven te maken krijgen met hogere kosten. Deze bedrijven kunnen het niet overleven of zien hun afzet dalen.
Om op een Westers welvaartsniveau te blijven, zal Griekenland het bedrijfsleven iets moeten bieden. Getalenteerde en gemotiveerde medewerkers zijn in ieder geval noodzakelijk. En daarnaast moet er een gunstig fiscaal klimaat zijn en een lage regeldruk. En vooral moeten ondernemerschap en innovatie van uitstekende kwaliteit zijn om in de huidige concurrentiestrijd overeind te blijven. En volgens mij gaat Griekenland falen op al die vlakken.
Het hoofdstuk Griekenland is nog niet uit. Dit verhaal krijgt nog een staartje. Mij is nog niet duidelijk hoe de productie van Griekenland op peil kan blijven. De schuldenlast is alleen te betalen als de economie blijft draaien. Hapert de economie dan zijn er onvoldoende inkomsten en verslechtert de situatie verder. In het huidige plan moet de economie van Griekenland met 3% per jaar groeien om de situatie niet te laten verslechteren. Ik zie dat niet gebeuren, u wel?
Marcel Meijer
www.devrijeeconomie.nl