De devaluatie van de loonkost

{jcomments on}Al in eerder artikelen heb ik geschreven dat een van de weinige maatregelen die men nog kan nemen om een bedrijf/land concurrentieel te maken ten opzichte van het buitenland, de devaluatie van de lonen is. Ik gebruik met opzet het woord devaluatie om een bruggetje te maken met de Euro, waar devalueren niet meer kan. Het vervelende aan “verworven” rechten, is dat ze verworven zijn. Untouchable. Of het nu crisis is, of hoogconjunctuur, gegeven is gegeven, en terugvragen is stelen.

Nadat de verkoopwinst is afgeknepen door de moordende concurrentie, nadat de leveranciers compleet zijn uitgeperst, wat blijft er nu nog over? De lonen. Als je weet dat een gemiddeld uurloon in Belgie voor het bedrijf 42,2€ kost en een uurloon in Spanje 20,8€ kan je begrijpen dat een ééngemaakt Europa nog ver weg is. Als je die vergelijking ziet, kan je begrijpen waarom Ford Genk naar Valencia is verhuisd. Nederland doet het wat beter met 31,4€ uurloonkost. Een land dat al langer begrepen heeft dat het enige dat nog kan devalueren de loonkost is, is Duitsland. Die zijn aan sociale dumping beginnen doen door de minimum lonen los te laten.
Het Duitse ‘model’ steunt op het drukken van de lonen en de flexibilisering van de arbeidsmarkt. Het aantal personen dat 2 jobs nodig heeft is in 10 jaar verdubbeld. Meer dan 7,5 miljoen werknemers hebben een mini-job, d.w.z. een baan die niet meer opbrengt dan 450 euro per maand en niet in aanmerking wordt genomen voor de sociale zekerheid. Bij zo’n mini-job horen geen of nauwelijks belastingen. Het brutoloon is dus bijna gelijk aan het nettoloon voor de werkgever. Dat klinkt aantrekkelijk, maar in de praktijk pakt dat anders uit. Geen belastingen betekent geen bijdragen aan de sociale zekerheid, geen opbouw van pensioenrechten.
Deze week kwamen weer een paar bedrijven in Nederland en Belgie in het nieuws waar gestaakt werd. De CEO van één van de bedrijven verklaarde onomwonden “met onze nieuwe contracten, die zelfs boven het sectorgemiddelde liggen, hebben wij geen last. Het zijn de historische contracten die tot 2x hoger liggen dan de nieuwe, die de staking uitlokkken”. Uiteraard staan vakbonden op hun kop, en leggen ze het bedrijf plat. Nog liever allen ten onder en het bedrijf kapotstaken, dan de realiteit van de crisis te aanvaarden.
De Nederlandse industriebond FNV heeft dat kapotstaken bijvoorbeeld al eens gepresteerd. Toen echter de grootaandeelhouder via de rechtbank schadevergoeding wou van de FNV, voor zijn door stakingen op de klippen gelopen bedrijf, oordeelde de rechter: “dat de staking het doel had de onderneming van de ondergang te redden (?) en zo werkgelegenheid te redden.” Dit niettegenstaande het hof de bezetting eerst onrechtmatig verklaarde.
Uiteraard zit niemand te wachten op werkende armen, zoals in Duitsland. Je kan echter nooit de goedkoopste zijn. Duitsland moet het dan weer afleggen tegenover China. En in China zijn ze nu aan het herlocaliseren naar Vietnam. Echter, in een ééngemaakt Europa, met een eengemaakte munt, een interne markt, hoe kan het dat er de helft verschil kan zitten op arbeidskost?
Laat me u het voorbeeld geven wat het voor het bedrijf kost (België) voor een bediende, gehuwd en met twee kinderen ten laste. Het nettoloon van deze man is 2100€. Wat heeft dat echter de Belgische werkgever gekost? 2100€ netto = 3720 Bruto + Sociale zekerheid (1240€) betaalt door de werkgever, geeft een totaal van 4961€ loonkost! Een nettoloon van 3000€ is nog barbaarser. 3000€ netto = 5659 bruto + 1887 soc. Zekerheid = 7547€ totale loonkost. Nu Spanje: 2100€ nettoloon = 2666 bruto + (33% werkgeversbijdragen) 879 = 3545€.
Een bediende met nettoloon van 2100€ kost dus in Spanje 1416€ minder dan in België.
In Nederland kost diezelfde bediende aan het bedrijf in totaal 4665€ wat met Spanje een verschil geeft van 1120€. Van een ééngemaakt Europa gesproken. Besluit: linksom of rechtsom moet de arbeidskost naar beneden. Staken is daarvoor uit den boze. Vasthouden aan de sociale verworvenheden uit het verleden is als een slang die haar eigen staart opeet. Maar wie wil die boodschap brengen?