The rich get richer?

Wie veel heeft, heeft veel te verliezen. Dat hebben ook de meest gefortuneerde bewoners van deze planeet ondervonden in de afgelopen tijd. Het beeld dat ‘de gewone man’ altijd de pineut is in tijden van… Wie veel heeft, heeft veel te verliezen. Dat hebben ook de meest gefortuneerde bewoners van deze planeet ondervonden in de afgelopen tijd. Het beeld dat ‘de gewone man’ altijd de pineut is in tijden van financieel-economische tegenspoed terwijl de rijken buiten schot blijven, behoeft, op zijn zachtst gezegd, enige nuance. De allerrijksten zagen in het afgelopen jaar miljarden dollars in rook opgaan.
 
Hieronder volgen enkele bevindingen van het Amerikaanse business magazine Forbes, dat jaarlijks in kaart brengt hoe het gesteld is met de miljardairs (in Amerikaanse dollars). Voor het volledige overzicht van personen die zich op dit moment miljardair mogen noemen, inclusief diverse suboverzichten, kunt u een kijkje nemen op de themapagina van Forbes.

• Terug van weggeweest als rijkste man ter wereld: Bill Gates. Hoewel de oprichter van Microsoft in het afgelopen jaar een slordige $ 18 miljard van zijn vermogen zag verdampen, staat Gates op de eerste plaats in de Forbes-miljardairlijst 2009. William Gates III, zoals hij voluit heet, mag zich gelukkig prijzen met een vermogen dat circa $ 40 miljard bedraagt.
• De comeback van Gates gaat ten koste van Warren Buffett, de superbelegger die vorig jaar de koppositie bekleedde. Buffett verloor met zijn investeringsmaatschappij Berkshire Hathaway in twaalf maanden tijd circa $ 25 miljard en is nu nog maar $ 37 miljard waard. De achtenzeventigjarige miljardair gaf dan ook toe in 2008 enkele “domme” investeringsfouten te hebben gemaakt.

• Forbes reikt de bronzen medaille ditmaal uit aan Carlos Slim Helú. Deze Mexicaanse ondernemer vergaarde zijn roem en fortuin in de telecomsector. Net als Warren Buffett verloor Slim Helú in het afgelopen jaar $ 25 miljard. Toch is de rijkste man van Zuid-Amerika nog altijd goed voor een vermogen van $ 35 miljard.
De drie rijkste heren op aarde hebben in het afgelopen jaar dus aanzienlijke verliezen geleden. Gates, Buffett en Slim Helú zullen er vast niet van wakker liggen: hun rijkdom neemt dermate abstracte proporties aan dat zij niet hoeven te kijken op enkele (tientallen) miljarden meer of minder. Vervelender is de situatie voor een groep miljardairs die minder ver boven de miljard-grens uitstak (al is medelijden ook voor deze categorie lang niet altijd noodzakelijk). Vorig jaar bestond het Forbes-overzicht nog uit 1.125 miljardairs; dit jaar kunnen slechts 793 personen zeggen dat zij meer dan duizend miljoen Amerikaanse dollars bezitten. Hoewel in enkele gevallen het overlijden van de miljardair in kwestie erin resulteerde dat hij of zij van de lijst verdween, is de afname van het aantal miljardairs voornamelijk te wijten aan het feit dat men simpelweg (heel veel) geld verloren heeft.
Grondstoffendrama voor Rusland
In Rusland is het aantal ex-miljardairs is in het afgelopen jaar fors gestegen. Belangrijke reden hiervoor is de ineenstorting van de grondstoffenprijzen. Ondernemers die hun fortuin vergaarden in de mijnbouw en andere  grondstoffengerelateerde bedrijfstakken kregen afgelopen jaar te maken met forse prijsdalingen. Vijfenvijftig Russen kunnen zich inmiddels miljardair-af noemen, wat neerkomt op een populatieafname van tweederde. De daling van het aantal steenrijke Russen heeft tot gevolg dat Moskou zich met 27 miljardairs niet langer de miljardairshoofdstad kan noemen. Die titel is nu weer weggelegd voor New York, waar 55 miljardairs woonachtig zijn. 
Bankiers aan de bedelstaf
Voor degenen die het nodige ressentiment koesteren ten opzichte van de bankiers die de wereld in de kredietcrisis gestort hebben: ook de miljardairs uit de financiële sector hebben een zware periode achter de rug. Maurice Greenberg, voormalig chef van het Amerikaanse verzekeringsconcern AIG, zag zijn $ 1,9 miljard grotendeels verdampen: Greenbergs fortuin bedraagt nu minder dan $ 100 miljoen, zodat een eervolle vermelding op de Forbes-lijst voor hem niet langer aan de orde is. Voormalig Citigroup-bestuurder Sander Weil is een vergelijkbaar lot beschoren. Van de 39 hedgefund-managers die zich vorig jaar miljardair mochten noemen, zijn er momenteel nog 28 over. Hoe zwaar de financiële ‘toppers’ getroffen zijn, blijkt als we de samenstelling van de groep ex-miljardairs onder de loep nemen: van de 355 personen die in het afgelopen jaar hun miljardairstatus verloren, hadden maar liefst 80 fortuin gemaakt in de financiële sector en/of de beleggingswereld.
Succesvol zakendoen: tequila en cocaïne
Escapisme is een voor de hand liggende reactie in tijden van crisis. Toevallig of niet: in het miljardairoverzicht van Forbes bevinden zich enkele opvallende debutanten. Zo mag John Paul Dejoria zich sinds vorig jaar miljardair noemen. Dejoria is medeoprichter en -eigenaar van Patron Tequila, één van de grootste tequilamerken ter wereld. Opvallender -en schokkender, zoals onder meer blijkt uit een aantal verontwaardigde lezersreacties op de website van Forbes- is de vermelding van Joaquín Guzmán Loera als nieuwkomer. Deze Mexicaanse ‘ondernemer’ bereikte de status van miljardair via de handel in cocaïne.
Hollands glorie
Het aantal Nederlanders in de Forbes-lijst is niet bepaald indrukwekkend: slechts drie Nederlanders kunnen zich anno 2009 miljardair noemen. Op plaats 108 treffen we de eerste landgenoot: Charlene de Carvalho-Heineken, erfgename van het bierimperium. Haar vermogen wordt door Forbes geschat op $ 4,6 miljard, vorig jaar was dat nog $ 7,3 miljard, zo blijkt uit het overzicht van 2008.
De volgende Nederlander op de lijst is John de Mol, die de 334e plaats inneemt, met een geschat vermogen van $ 2 miljard. Ook De Mol moest in het afgelopen jaar inleveren: Forbes becijferde vorig jaar dat de mediatycoon $ 2,4 miljard waard was. Frits Goldschmeding staat op nummer 397, een positie die hij deelt met verscheidene andere gefortuneerden. Goldschmeding, oprichter en grootaandeelhouder van uitzender Randstad, zou beschikken over een spaarpot van $ 1,8 miljard. Daarmee zou hij een slordige $ 200 miljoen verloren hebben ten opzichte van vorig jaar. Mocht Goldschmeding waarde hechten aan ranglijsten, dan kan hij zich troosten met de wetenschap dat hij nog steeds voorkomt in het Forbes-overzicht; enkele landgenoten (waaronder Joop van den Ende) die vorig jaar wel in het overzicht te vinden waren, zijn hun miljardairstatus inmiddels kwijt.
Wie van mening is dat Nederland er karig vanaf komt in het overzicht van Forbes, zou een bezoek kunnen brengen aan de website van Quote. Het blad, onder meer bekend van de Nederlandse equivalent van de Forbes-lijst, de Quote 500, heeft een eigen overzicht van Nederlandse miljardairs (in euro’s bovendien). Hier treffen we, behalve bovengenoemde personen, onder meer Dik Wessels, John Fentener van Vlissingen en enkele rijke families (de gebroeders Blokker, de Brenninkmeijers) aan …lees meer
Bovendien worden we hier getrakteerd op een gepeperde uitspraak van Frits Goldschmeding die, zoals we eerder vaststelden, in het afgelopen jaar $ 200 miljoen verloren zou hebben. Goldschmeding wond er enkele maanden geleden, tijdens een confrontatie met SNS Reaal-topman Sjoerd van Keulen, bepaald geen doekjes om: “Bankiers zeggen altijd maar wat. Het is nu afgelopen. U bent de schuldige!”
En het bleef nog lang onrustig in miljardairsland. 

Allard Gunnink
BeursBulletin.nl