De staatsobligaties van Ierland, Griekenland en Portugal hebben reeds de status rotzooi gekregen. Italië en Spanje zijn door de steeds verder oplopende rente in die landen ook in de gevarenzone beland. De rente van 10-jaars staatsobligaties van Italië bereikte maandag de grens van 6%. De rente van 10-jaars staatsobligaties van…
De staatsobligaties van Ierland, Griekenland en Portugal hebben reeds de status rotzooi gekregen. Italië en Spanje zijn door de steeds verder oplopende rente in die landen ook in de gevarenzone beland. De rente van 10-jaars staatsobligaties van Italië bereikte maandag de grens van 6%. De rente van 10-jaars staatsobligaties van Spanje bereikte dit niveau al op 11 juli, maar liep opnieuw verder op.
Spanje heeft te kampen met een enorme werkloosheid. Circa 20% van de beroepsbevolking is werkloos. Onder jongeren is de werkloosheid zelfs 45%. De jongeren hebben besloten om te gaan demonstreren tegen de socialistische regering, maar de vraag is of dat nou de oplossing is voor het probleem.
De rente in Spanje staat op het hoogste punt van de afgelopen 5 jaar en lijkt maar 1 kant op te willen. De staatsschuld van $ 932.758 miljoen is dan weliswaar maar 63% van het BNP, maar door het begrotingstekort van 9,2% van het BNP loopt dit wel steeds verder op.
De Italiaanse staatsschuld is zelfs $ 2.277 miljard, meer dus dan Spanje ($ 933 miljard) Griekenland ($ 493 miljard), Portugal ($ 210 miljard) en Ierland ($ 204 miljard) bij elkaar. De pijn zit nu niet zo zeer in de omvang van de schuld, als wel in de rente die moet worden betaald over deze schuld. Dat was ook de ervaring van huizenbezitters in de jaren 80 die een variabele rente hadden of hun rentevaste periode opnieuw moesten vast zetten. De solvabiliteitscrisis wordt dan opeens een liquiditeitscrisis.
Een jaar geleden stond de rente in Italië nog op 4% en dook daar in augustus, september en oktober zelfs onder. Nu de rente opgelopen is tot boven 6%, is er nog geen acuut probleem omdat veel staatsobligaties al veel eerder zijn uitgegeven. Maar als de schuld opnieuw gefinancierd moet worden, voelen de Italianen dat wel in hun portemonnee. Bijna 27% van deze schuld moet voor het einde van volgend jaar worden geherfinancierd.
Het maakt nog al een verschil of je 4% of 6%, het hoogste niveau in de afgelopen 5 jaar, moet betalen. Zeker wanneer de schuld zo hoog is als in Italië. In augustus is euro; 31 miljard nodig en in september nog een keer euro; 38 miljard om de schulden te herfinancieren. De komende 5 jaar moet circa euro; 900 miljard worden geherfinancierd, ongeveer de helft van de totale schuld.
De staatsschuld is opgelopen tot bijna 120% van het bruto nationaal product. De economische groei van Italië is vrijwel stil gevallen, hetgeen de situatie er niet beter op maakt. Dat geldt overigens niet alleen voor Italië, maar ook voor de landen die de schulden van Italië financieren. Italië heeft een schuld van $ 511 miljard aan (de banken van) Frankrijk, bijna 20% van het bruto nationaal product van Frankrijk.
Frankrijk zit zelf met een schuld van rond 80% van het Bruto Nationaal Product en kan het er dus niet bij hebben om de Franse banken te gaan redden als Italië in de problemen komt.
De Credit Default Swaps op Spanje en Italië (een soort verzekering tegen een faillissement) schieten fors omhoog. De kans dat Spanje failliet gaat, wordt op dit moment al op 22,3% ingeschat.
De politici in Europa lijken weinig haast te maken met het oplossen van het probleem. De financiële markten hadden vorige week een oplossing verwacht, maar moeten nu wachten tot donderdag 21 juli 2011. De vraag is of de politici de ernst van de situatie niet zien, of extra tijd nemen om een oplossing te vinden voor een probleem dat alsmaar groter en groter wordt.
Drs. Harm van Wijk
www.beursbulletin.nl
Voor de grafieken verwijzen wij u naar het weekblad.
