Wat er onder de motorkap gebeurt
De afgelopen periode zag je vermoedelijk mooie koersgrafieken voorbijkomen. Aandelen die maand na maand stegen, momentum-strategieën die uitstekend leken te werken, portefeuilles die zichzelf leken te verdedigen. Precies dat soort rust is waar analisten nu ongemakkelijk van worden.
Wat er speelt heet een momentum meltdown. Beleggers die maandenlang op stijgende koersen inzetten, zien die trend abrupt omslaan. Niet geleidelijk, maar met een schok. Fondsen die normaal juist profiteren van uiteenlopende koersbewegingen, stappen nu in wat een reverse dispersion trade heet, een teken dat de onderliggende aannames over hoe de markt zich gedraagt niet meer kloppen.
Tegelijkertijd waarschuwen analisten voor een probleem dat minder zichtbaar is, maar minstens zo belangrijk: de kwaliteit van bedrijfswinsten verslechtert. Niet de winst zelf, maar waar die winst vandaan komt. Boekhoudkundige trucs, eenmalige meevallers, uitgestelde kosten. Cijfers die er goed uitzien op papier, maar minder stevig zijn dan de koers doet vermoeden.
Waarom dit een vroeg signaal kan zijn
Het patroon dat nu zichtbaar wordt, doet denken aan wat er in 2018 gebeurde tijdens wat bekend staat als Volmageddon. Ook toen leek de markt kalm, tot volatiliteitsstrategieën in korte tijd instortten en beleggers werden verrast door een risico dat lange tijd onzichtbaar was gebleven onder de oppervlakte van rustige koersen.
Het punt is niet dat er morgen een crash komt. Het punt is dat momentum-omslagen en verslechterende winstkwaliteit vaker gelijktijdig opduiken vlak vóór grotere correcties. Ze zijn geen garantie, maar wel een uitnodiging om nog eens goed te kijken naar wat je eigenlijk in bezit hebt.
Voor de Nederlandse belegger die de afgelopen tijd vooral vertrouwde op recente sterke koersen, is dit het moment om verder te kijken dan het rendement van de laatste maanden. Een aandeel dat vooral is gestegen omdat andere beleggers ook stegen, staat er anders voor dan een aandeel dat stijgt omdat de onderliggende cijfers dat rechtvaardigen.
Van blind vertrouwen naar gezonde scepsis
De verschuiving die je nu ziet is er een van sentiment. Waar beleggers maanden lang vertrouwden op winstgroei als vanzelfsprekend gegeven, ontstaat nu scepsis over de kwaliteit van diezelfde winst. Dat is geen paniek, het is een correctie in denken die vaak eerder komt dan de correctie in koersen.
Je hoeft niet elke beweging op de beurs te volgen om hier iets mee te doen. Wel is het verstandig om jezelf de vraag te stellen of je posities steunen op winst die je begrijpt, of op koersen die simpelweg meebewogen met een trend. Dat onderscheid maakt het verschil tussen een portefeuille die een correctie doorstaat en een portefeuille die er hard door geraakt wordt.
Beleggen kent risico’s. Rendementen uit het verleden bieden geen garantie voor de toekomst.
