Een grens die sinds 2002 niet meer is aangeraakt
De Franse 10-jaarsrente is voor het eerst sinds 2002 boven de 5% uitgekomen. Dat is niet zomaar een getal op een scherm. Het is het tarief waartegen de Franse staat zich voor tien jaar moet financieren, en dat tarief lag decennialang veilig onder die grens.
Wat deze doorbraak bijzonder maakt is niet alleen het niveau zelf, maar wie er door geraakt wordt. Frankrijk is geen klein land aan de rand van de eurozone. Het is een van de twee landen waarmee de munt ooit is opgezet. Als de rente van zo’n land plotseling richting niveaus beweegt die je eerder associeert met twijfel en wantrouwen, dan verandert dat de manier waarop beleggers naar de hele eurozone kijken.
Het omgekeerde scenario van de bankencrisis
Volgens De Tijd is de Belgische rente voor het eerst sinds de bankencrisis boven de Griekse rente uitgekomen. Het gaat hier om de 10-jaarsrente, het tarief waartegen beide landen zich voor tien jaar lenen.
Jarenlang was de volgorde duidelijk. Griekenland betaalde de hoogste prijs voor zijn schuld, als herinnering aan de crisisjaren. België en Frankrijk golden als stabiele kernlanden waar beleggers hun geld met vertrouwen parkeerden. Die volgorde is nu dus op zijn minst doorbroken voor de Belgisch-Griekse vergelijking, en de Franse rente zelf is voor het eerst sinds 2002 door de 5% gegaan. Een signaal dat beleggers de risico’s in de eurozone opnieuw aan het ordenen zijn, en niet meer vanzelfsprekend uitgaan van de oude hiërarchie.
Het patroon dat Nederlandse beleggers kennen van 2011 en 2012
Wie de eurocrisis van 2011 en 2012 heeft meegemaakt, herkent de mechaniek. Toen liepen de spreads, het renteverschil tussen een land en het veilige Duitsland, van een aantal eurolanden fors op. Beleggers eisten een hogere vergoeding voor het risico dat ze liepen, en die hogere rente maakte de schuldenlast van die landen op zijn beurt weer zwaarder. Een zichzelf versterkende spiraal.
Het verschil nu is de hoofdrolspeler. Destijds ging het om landen aan de rand van de eurozone. Nu gaat het om Frankrijk, een kernland, en om België, dat decennialang als solide gold naast Duitsland en Nederland. Als dit mechanisme zich bij deze landen herhaalt, is de vraag niet meer of de eurozone kwetsbaar is voor besmetting. De vraag is hoever die besmetting reikt.
Wat dit betekent voor je beleggingen dichter bij huis
Voor de Nederlandse belegger met Europese staatsobligaties of een brede obligatie-ETF is dit geen ver-van-mijn-bed nieuws. Als de rente van grote eurolanden stijgt, daalt de waarde van bestaande obligaties met een lagere rente. Dat werkt direct door in de koers van fondsen die dat soort schuldpapier aanhouden.
Belangrijker nog is de vraag die hieronder ligt. Als beleggers een kernland als Frankrijk opnieuw gaan beprijzen als risico, wat betekent dat voor het vertrouwen in de munt zelf, en in de andere landen die er deel van uitmaken. Dat is een vraag die je portefeuille direct raakt, ook als je zelf geen Franse obligaties bezit.
