In het jaar van de draak zijn de vooruitzichten voor de Japanse economie gematigd. Door de afzwakkende groei van de wereldeconomie, de aanhoudende Europese schuldenproblematiek en de dure yen zal Japan in 2012, vanuit beleggersperspectief, een uitdagend jaar worden.
Ondanks de problemen kan de Japanse economie in 2012 een groei…
In het jaar van de draak zijn de vooruitzichten voor de Japanse economie gematigd. Door de afzwakkende groei van de wereldeconomie, de aanhoudende Europese schuldenproblematiek en de dure yen zal Japan in 2012, vanuit beleggersperspectief, een uitdagend jaar worden.
Ondanks de problemen kan de Japanse economie in 2012 een groei laten zien van rond de 1,3% gevoed door herstelwerkzaamheden na de verwoestende tsunami en een verbetering van de export.
Deze groeiverwachting is wel met een slag om de arm, want het veronderstelt het niet uiteenvallen van Europa, een zachte landing in China en het uitblijven van een recessie in de VS. Met deze voorwaarden in het achterhoofd zet Goldman Sachs het koersdoel voor de Topix index op 800 punten en dat impliceert een stijgingspotentieel van 10% vanaf het huidige niveau.
De groei van de Japanse economie hangt vooral af van bedrijfsinvesteringen, export en binnenlandse bestedingen. Ten aanzien van de bedrijfsinvesteringen verwachten we dat deze op een laag peil blijven, omdat door de dure yen bedrijven eerder geneigd zijn om productiecapaciteit in het buitenland te vergroten in plaats van in het binnenland.
Daarnaast speelt het energietekort nog een rol. Vanwege beschadiging of inspectie liggen veel kernreactoren stil, waardoor bedrijven komend jaar mogelijk opnieuw op energierantsoen moeten. In dat klimaat zullen bedrijven minder geneigd zijn te investeren in de uitbreiding van capaciteit.
Ten aanzien van de export lijkt de gevoeligheid voor de crisis in Europa beperkt. De export vanuit Japan naar Europa bedraagt slechts 10% van de totale export. Aangezien de export slechts 15% van het bruto binnenlands product (BBP) bedraagt, omvat de export naar Europa slechts 1,7% van het BBP.
Bovendien bezitten Japanse banken relatief weinig staatsobligaties van landen als Griekenland, Italië of Spanje. Japan is daarmee veel minder kwetsbaar voor een uiteenvallend Europa. Hoewel de indirecte impact bij het ontstaan van een mondiale crisis als gevolg van Europa veel groter kan zijn, omdat veel bedrijven een deel van de winst in het buitenland halen.
In 2001 werd 11% van de winst in het buitenland verdiend, nu is dat 22% en daarmee is de afhankelijkheid van het buitenland alleen maar toegenomen. Tijdens de wereldwijde kredietcrisis in 2009 daalde het Japanse BBP met 17,7% in het 1e kwartaal, terwijl in het episch centrum van de crisis zelf, de VS, het BBP met 6,7% daalde.
In 2012, zullen de consumentenbestedingen ook niet bepaald de economische groei aanjagen. Door de verwachte gematigde winstgroei van 8,4% in 2012 zullen de lonen nauwelijks stijgen. Daarentegen zal komend jaar een besluit worden genomen om de BTW te verhogen van 5% naar 10%.
Alhoewel dit pas op zn vroegst in 2014 effectief zal worden, kan de inkomstenbelasting wel eerder worden verhoogd om de wederopbouw te financieren. Discussie over belastingen kan het consumentenvertrouwen aantasten alsmede de populariteit van premier Noda, die in het derde kwartaal hoopt te worden herkozen als voorman van zijn partij, de DPJ.
Als belegger is het verstandig de yen in de gaten te houden. De yen/dollar, maar ook de yen/euro fungeren als een wereldwijde proxy voor het beleggingssentiment. Wanneer de risicobereidheid van beleggers wereldwijd toeneemt, zal dit direct tot uiting komen in een dalende yen.
Een duidelijke verzwakking zou groen licht betekenen voor Japanse beleggers. Andere kopers van Japanse aandelen in 2012 zullen de Japanse bedrijven zelf zijn. Zoals hierboven vermeld zullen de bedrijfsinvesteringen op een laag pitje staan, maar ondertussen bezitten bedrijven wel een record van 1000 miljard dollar aan kasmiddelen. Wij verwachten dat er meer eigen aandelen zullen worden ingekocht, een trend die ook afgelopen jaar al duidelijk zichtbaar was.
Qua waardering zijn Japanse aandelen niet duur. De prijs-boekwaarde (P/B) verhouding ligt op slechts 0,82 en is, in tegenstelling tot andere aandelenmarkten, weer terug op de dieptepunten van de kredietcrisis in 2008. Zelfs als de markt het door Goldman gestelde koersdoel van 800 haalt, zullen Japanse aandelen nog steeds ruwweg 10% onder hun boekwaarde noteren.
Douwe Jan Dijkstra
http://www.intereffektfunds.nl
Bronnen:
• BNP Paribas – Japan equity strategy – Limited Growth & Liquidity: 2012 Outlook
• Goldman Sachs – Japan portfolio strategy – Enter the Dragon: 2012 Outlook
• MorganStanley MUFG – research Japan – Japan Economies: 2012 Outlook
