Het lijkt alsof de Amerikaanse beurs nog steeds op de automatische piloot omhoog gaat. De ‘buy the dippers’ hebben nog steeds het gelijk aan hun zijde nu ook de recente dip van bijna 4% in een mum van tijd wordt omgezet in een nieuwe high in de S&P 500. Hebben we in Amerika te maken met een nieuwe stijgingsgolf of is de stijging van afgelopen week een opzetje om de bulls op het verkeerde been te zetten?
De Fed zit in een spagaat. De ‘good cop bad cop’ tactiek tussen de Fed haviken bij monde van Bullard en de duiven onder aanvoering van Yellen vertoont haarscheurtjes. De druk om de rente te verhogen wordt steeds groter en in tijd meer en meer naar voren geschoven. We komen steeds dichter bij een wijziging van de monetaire politiek in de VS. ‘Never fight the Fed’ is een succesvolle strategie. Er is echter een grote MAAR. De ervaring leert dat de Fed in het verleden vaak te laat ingrijpt bij belangrijke beurstoppen. Als beleggers argwaan krijgen dat de Fed achter de feiten aanloopt en zich meer gaan richten op de marktcondities en waarderingen kan er een vacuüm ontstaan tussen vraag en aanbod.
Casino
Het hele kapitalistische monetaire- en aandelenmarkt systeem zit in een wurggreep. Het drukken van triljoenen papieren Dollars, Euro’s en Yens heeft ervoor gezorgd dat het geld mondiaal agressief op zoek is naar rendement terwijl aan de andere kant de echte economie wereldwijd stagneert. De economische motoren van Europa, China en Japan staan stil. Amerika lijkt in het beste geval dit jaar 1.5% te groeien, het zwakste groeicijfers sinds 2009. Het gratis geld vloeit naar de financiële markten en niet naar de echte economie. De banken lenen het geld voor een paar basispunten en kunnen het vervolgens met een gigantisch hefboomeffect risicoloos uitzetten naar bijvoorbeeld 2.50% rendement in 10 jarige Amerikaanse obligaties. Banken gaan toch geen geld uitlenen aan bedrijven of hypotheken verstrekken als ze risicoloos geld kunnen verdienen. Gevolg is dat de echte economie stil staat en de beurzen meer en meer het karakter krijgen van een casino.
Bedreiging
In het verleden kon het kapitalistische systeem in stand worden gehouden door de exploitatie van hulpbronnen. Maar die bronnen zijn vrijwel uitgeput. Recentelijk zie ik duidelijke aanwijzingen dat er meer een ‘landje pik mentaliteit’ en ‘sluip route mentaliteit’ ontstaat. De Krim annexatie door Rusland is daarvan natuurlijk het beste voorbeeld. Maar wat dacht u van Israël en de Gaza strook, Oekraïne, Irak en Syrië. Amerika en Europa zien hun eeuwenlange dominantie vervagen en trekken alle trucs uit de kast om dit onvermijdelijke proces te vertragen. Azië en de BRIC landen zijn in opkomst en een bedreiging voor de ‘oude wereld’. Geopolitieke spanningen lijken dus meer een trend te worden dan een incident.
Stijgende koersen dalende omzetten
Een opvallend fenomeen dat we de afgelopen jaren zien is dat de volumes op de Amerikaanse beurzen fors daalt. Het volume op de NYSE is 60% lager en op de Nasdaq 75%. Hoe kan het dat een beurs stijgt als de volumes zo laag zijn en waar stroomt al het het gecreëerde geld van de afgelopen jaren naar toe? Een groot deel stroomt naar de ‘veilige’ obligatiemarkten maar waar blijft de rest? De rest is naar mijn inschatting afkomstig van meer agressieve beleggers die hun heil zoeken op de optiemarkten en in ETF’s (exchange-traded fund), index fondsen vaak met een hoog hefboomeffect. Waarom beleggen in individuele aandelen als het ook via index beleggen kan. En daar ligt een gevaarlijke valkuil.
Kettingreactie
De ETF markt is de afgelopen jaren gigantisch gegroeid. Zodra er een vertrouwenscrisis ontstaat op de financiële markten zullen de koersen van de ETF’s uiteraard dalen maar meer belangrijk de managers van die fondsen zullen worden gedwongen om de aandelen in hun fondsen te verkopen. Hierdoor kan een kettingreactie ontstaan. Recentelijk zagen we in de Amerikaanse junk obligaties hiervan al een voorproefje. Als de verkoop kudde op hol slaat zijn de gevolgen niet te overzien. Ik heb geen enkel idee hoe lang de huidige excessieve situatie op de Amerikaanse aandelenmarkten nog kan aanhouden maar het uiteindelijke gevolg zal de financiële markten op haar grondvesten doen schudden. De beproefde ‘buy the dips methode’ is wat mij betreft vanaf nu een kamikaze actie.
